Elektrik Dipolü Nasıl Hesaplanır Kısaca

elektrik dipolü, elektrik çiri olarak da bilinir, merkezleri çakışmayan eşit ve zıt işaretli elektrik yükü çifti. Dışsal bir elek­trik alanının etkisiyle, eksi yüklü elektron bulutu merkezinin kayarak hafifçe çekir­dekten uzaklaşmış durumda olduğu bir atom, indüklenmiş dipol (çiftkutup) oluştu­rur. Dışsal elektrik alanı kaldırıldığında atom, dipol özelliğini yitirir. Bir oksijen atomu ile, ona aralarında 105°’lik açı bulu­nacak biçimde bir yandan bağlanmış iki hidrojen atomundan oluşan bir su molekülü (H2O) ise kalıcı bir elektrik dipolü oluştu­rur. Bu molekülün oksijen tarafı her zaman biraz eksi, hidrojen tarafı ise biraz artı elektrik yüklüdür. Elektrik dipolü, verici anten olarak kullanılan uzun düz bir tel gibi çok büyük de olabilir. Bu antende elektron­lar, kutuplanmanın değişmesiyle ileri geri itilerek her yarım periyotta bir, antenin uçlarından birini eksi, ötekini de artı yüklü duruma getirir.

Elektrik alanı içindeki bir dipole, eksenini elektrik alanı doğrultusuna yöneltmeye çalı­şan bir moment etki eder. Bu momentin değeri, elektrik alan şiddetine, dipoldeki iki yükün büyüklüklerine ve aralarındaki uzak­lığa bağlıdır; bu değer, dipol alana dik olduğunda en yüksek düzeye ulaşır. Dipol­deki yüklerin değerleri q, eksi ve artı yüklerin merkezleri arasındaki uzaklık da d ise, qd çarpımı elektrik dipolü momenti olarak tanımlanır. Elektrik dipolü momenti­nin büyüklüğü birim elektrik alanını belirli bir elektrik dipolüne vakum altında uygula­yabileceği en yüksek moment değerine eşittir. Bir vektör olan elektrik dipolü momentinin yönü, eksi yükten artı yüke doğrudur. Bir elektrik alanı içerisine yerleş­tirildiğinde ise, yönünü elektrik alanınmki- ne uydurmaya çalışır.

Elektrik dipolü momentinin boyutu elek­trik yükü çarpı uzaklık olduğundan, metre- kilogram-saniye sistemindeki birimi cou- lomb-metre, santimetre-gram-saniye siste­mindeki birimi ise esu-santimetredir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir