Sadri Ertem Kimdir Edebi Kişiliği Hakkında Kısaca Bilgi

Ertem, Sadri (d. 1898, İstanbul – ö. 12 Kasım 1943, Ankara), öykü ve roman yazan, gazeteci. Babasının ordudaki görevi nedeniyle çocukluğu Anadolu ve Rumeli’ nin çeşitli yerlerinde geçti. II. Meşrutiyet’ ten sonra, İstanbul’da Üsküdar Askeri Rüş­tiyesine girdi (1908). Üsküdar Sultanisi’ni (1914), Darülfünun-ı Osmani Edebiyat Fa­kültesi Felsefe Bölümü’nü (1920) bitirdi. I. Dünya Savaşı’na katıldı. Kurtuluş Savaşı sırasında Ankara’da Hakimiyet-i Milliye ve Yeni Gün gazetelerinde yazı işleri müdürlü­ğü (1919-20), Cumhuriyet’in ilanından son­ra Son Telgraf gazetesinde başyazarlık (1924-25) yaptı. Takrir-i Sükûn Kanunu’na aykırı yayın yaptığı gerekçesiyle İstiklal Mahkemesinde yargılandı, gazetesi kapatıl­dı; daha sonra suçsuz görüldü. Sürekli uğraşı olan gazeteciliğin yanı sıra, Ankara ve İstanbul’da çeşitli liselerde felsefe öğret­menliği yaptı. Matbuat Umum Müdürlü- ğü’nde danışman olarak çalıştı (1939). Er­tem, 1939-43 arasında da Kütahya milletve­killiğinde bulundu.

Sadri Ertem’in ilk yazısı 14 yaşındayken Tercüman-ı Hakikat gazetesinde, ilk öykü­leri Genç Yolcular (1917) ve Ümit (1919) dergilerinde çıktı. Resimli Ay dergisinde 1928’de yayımlanan ve sanayileşme sorunla­rını irdeleyen “Bacayı İndir Bacayı Kaldır” adlı öyküsü yankılar uyandırdı. Köyü konu alan Çıkrıklar Durunca (1930) adlı romanı Vakit gazetesinde tefrika edildi ve büyük ilgi gördü.

Öykü ve romanlarında sanayileşme sorun­larına, toplumsal değişmelere, tüccar-köy- lü, patron-işçi ilişkilerine, Batı taklitçiliğine eleştirel bir bakışla yaklaştı. Bu tutumuyla toplumsal gerçekçi edebiyatın öncülerinden sayıldı. Öykülerinin bazıları çeşitli yabancı dillere çevrildi. Gazetecilikten gelme bir alışkanlıkla, biçim kaygısı gütmeyen, yalın bir üslup kullandı.

Başlıca yapıtları arasında öykülerini derle­diği Silindir Şapka Giyen Köylü (1933), Bacayı İndir Bacayı Kaldır (1933), Korku (1934), Bay Virgül (1935), Bir Şehrin Ruhu (1938); romanları Bir Varmış Bir Yokmuş (1933), Düşkünler (1935), Yol Arkadaşları (1945); gezi, deneme ve inceleme yazılarım topladığı Kıyılardan Stepe. Bir Vagon Pen­ceresinden (1934), Modern Avrupa İktisat Tarihi (1934), Politika Felsefesi (1935), Ankara-Bükreş (1937), Fikir ve Sanat (1938), Avrupa’nın İskeleti (1939), Türk inkılâbının Karakterleri (1933) ve Tarih El Kitabı (1938) sayılabilir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir